Het kasteel en de rode toren van Alanya

Een vesting met uitzicht op twee werelden

Als je voor het eerst in Alanya aankomt, valt je blik onmiddellijk op het enorme rotsachtige schiereiland dat de stad domineert. Bovenop die rots, op zo'n 250 meter boven de Middellandse Zee, liggen de restanten van een kasteel dat al eeuwenlang wacht houdt over de kust. Het kasteel van Alanya (Alanya Kalesi) is niet zomaar een ruine. Het is een compleet ommuurde vesting met meer dan 6 kilometer aan muren, 140 torens en een geschiedenis die teruggaat tot de Hellenistische periode.

Het bijzondere aan deze plek is dat je twee kanten op kijkt. Aan de westzijde zie je het lange Kleopatrastrand, aan de oostzijde de haven met de beroemde rode toren. Op heldere dagen reikt je blik tientallen kilometers langs de kust. Neem gerust een uur de tijd om rond te lopen en het uitzicht in je op te nemen.

De geschiedenis van Alanya Kalesi

De eerste bewoners van deze rots waren waarschijnlijk Griekse kolonisten die de strategische ligging herkenden. De Romeinen en Byzantijnen bouwden er versterkingen, maar het was de Seltsjoekse sultan Alaeddin Keykubad I die in 1221 de vesting uitbreidde tot wat we vandaag zien. Hij maakte van Alanya zijn winterresidentie en gaf de stad zijn huidige naam (oorspronkelijk Alaiye).

Binnen de kasteelmuren vind je de resten van een Seltsjoeks paleis, een Byzantijnse kerk die later als moskee diende, waterreservoirs en woonhuizen. Het binnenste kasteel (Iç Kale) is het best bewaarde deel. Hier staat ook de kleine Süleymaniye-moskee uit de 13e eeuw, een van de oudste moskeeën van de Turkse Rivièra.

Een opvallend detail: op het westelijke punt van het kasteel bevindt zich de Adam Atacağı, een klif van waaruit ter dood veroordeelden naar beneden werden geworpen. Het verhaal gaat dat wie drie stenen in zee kon gooien voordat hij viel, werd vrijgesproken. Een grimmig stukje geschiedenis op een verder prachtige locatie.

De rode toren: het visitekaartje van Alanya

De Kızıl Kule, ofwel rode toren, staat aan de voet van het schiereiland bij de oude haven. Deze achthoekige toren van 33 meter hoog werd in 1226 gebouwd onder leiding van een Syrische architect, Ebu Ali Reha el-Kettani. Het rode baksteenwerk dat de bovenste verdiepingen bedekt, geeft de toren zijn naam en zijn kenmerkende uitstraling.

De toren diende als verdediging van de haven en de nabijgelegen Tersane, de Seltsjoekse scheepswerf. Binnenin zijn vijf verdiepingen te bezoeken, met op de bovenste een panoramisch uitzicht over de haven. Op de begane grond is een klein etnografisch museum ingericht met wapens, tapijten en gebruiksvoorwerpen uit de Seltsjoekse periode.

De rode toren is zo iconisch dat hij op het vlag en wapen van de stad Alanya staat, en ook op het Turkse bankbiljet van 250.000 lira (oud) te zien was. Het is een van de best bewaarde Seltsjoekse bouwwerken in heel Turkije.

Praktische tips voor je bezoek

Het kasteel en de rode toren kun je apart of gecombineerd bezoeken. Hier zijn de belangrijkste zaken om rekening mee te houden:

• Openingstijden: het kasteel en de rode toren zijn dagelijks geopend van 9:00 tot 19:00 in het hoogseizoen (april-oktober) en van 8:30 tot 17:30 in het laagseizoen
• Entree: het binnenste kasteel kost circa 220 TRY (ongeveer 6 euro), de rode toren circa 110 TRY (ongeveer 3 euro). De Museum Pass Turkiye is geldig op beide locaties
• Bereikbaarheid: je kunt met de bus naar het kasteel (lijn die naar Kaleiçi/Kale gaat), maar de laatste 500 meter is steil lopen. Een taxi naar de top kost circa 150-200 TRY. De rode toren is makkelijk te voet bereikbaar vanuit het centrum
• Beste tijdstip: ga vroeg in de ochtend of in de late namiddag. Tussen 11:00 en 15:00 kan het op de kale rotsen ondraaglijk heet worden in de zomer
• Wat meenemen: stevige schoenen (het pad is ongelijk), water, zonnebrandcrème en een pet. Er is beperkt schaduw

Een bezoek aan het kasteel kost je al snel anderhalf tot twee uur, zeker als je ook de wandelpaden langs de muren verkent. De rode toren zelf is in een half uur bekeken, maar combineer het met een wandeling langs de Tersane en je bent minstens een uur bezig.

De Tersane: een middeleeuwse scheepswerf aan zee

Vanaf de rode toren loop je in vijf minuten langs de rotskust naar de Tersane, de Seltsjoekse scheepswerf uit 1228. Dit is een van de weinige bewaard gebleven middeleeuwse scheepswerven ter wereld. De vijf gewelfde hallen zijn direct in de rotswand uitgehakt en staan met hun bogen open naar zee.

De scheepswerf werd gebruikt voor de bouw en het onderhoud van de Seltsjoekse vloot. Je kunt de hallen binnenlopen en je voorstellen hoe hier achthonderd jaar geleden schepen werden gebouwd. Het licht dat door de bogen naar binnen valt, creëert een bijzonder sfeervol beeld. Een aanrader voor wie van antieke ruines en oude bouwkunst houdt.

De Tersane is inbegrepen bij het ticket van de rode toren, dus het zou zonde zijn om het over te slaan.

Het Kleopatrastrand en de omgeving

Na een ochtend kastelen en torens beklimmen, wil je waarschijnlijk afkoelen. Het Kleopatrastrand (Kleopatra Plajı) ligt aan de westzijde van het schiereiland en is een van de mooiste stadstranden van de hele Turkse kust. Het grof zandstrand met helder turquoise water strekt zich ruim twee kilometer uit.

Volgens de legende schonk de Romeinse generaal Marcus Antonius dit strand aan Cleopatra, en werd er speciaal zand uit Egypte aangevoerd. Of dat klopt is twijfelachtig, maar het zand is inderdaad opvallend grof en het water uitzonderlijk helder. Het strand heeft een Blauwe Vlag-certificering en biedt alle faciliteiten: ligbedden (circa 100-150 TRY per set), douches, kleedkamers en strandtenten.

Wie meer wil ontdekken in de regio, kan een dagtrip maken naar de watervallen van Manavgat en de groene canyon. Dat is een mooie afwisseling met het strandleven in Alanya.

Eten en drinken rondom het kasteel

In de smalle straatjes die omhoog kronkelen naar het kasteel vind je verschillende kleine restaurants en theestuinen. Halverwege de klim zit een populaire theetuin met uitzicht over de stad, ideaal voor een pauze met een glas verse granaatappelsap of Turkse thee.

Beneden bij de haven, vlakbij de rode toren, liggen tientallen visrestaurants. De prijzen zijn hier iets hoger dan in het centrum vanwege de toeristische ligging, maar de sfeer is onverslaanbaar. Reken op 300-500 TRY per persoon voor een vis- of zeevruchtenmenu met drankjes. Voor een budgetvriendelijker optie loop je een paar straten landinwaarts, waar lokale eethuisjes een compleet menu serveren voor 150-250 TRY.

Tip: de vrijdagmarkt

Op vrijdag is er een grote markt in Alanya waar je verse producten, olijven, specerijen en lokale kaas kunt kopen. Ideaal als je een appartement hebt en zelf wilt koken. De markt is ook een prima plek om souvenirs te scoren tegen eerlijke prijzen.

Conclusie

Het kasteel en de rode toren van Alanya zijn samen een van de indrukwekkendste historische bezienswaardigheden van de Turkse Rivièra. De combinatie van Seltsjoekse bouwkunst, adembenemende uitzichten en een levendige havensfeer maakt dit tot een uitstapje dat je niet wilt overslaan. Plan je bezoek vroeg in de ochtend, neem goed schoeisel en water mee, en sluit af met een duik in het Kleopatrastrand. Je hebt dan een perfecte dag in Alanya gehad.